Tag Archives: โซเชียล ซายแอนซ์

ไพรเวซี privacy หมายความว่า

ไพรเวซี privacy  ภาพจาก freepik.com
ไพรเวซี privacy (freepik.com)

ไพรเวซี privacy นิยาม คำอธิบาย

สภาวะที่คนๆหนึ่งหรือคนกลุ่มหนึ่งสามารถปฏิเสธการเข้ามารับรู้สอดส่องอยากรู้ของคนอื่นในเรื่องที่อยู่ใน ไพรเวท สเปซ โดยที่อนุมานว่าเรื่องเหล่านั้นน่าจะไม่มีผลกระทบโดยตรงกับคนอื่นในสังคมหรือไม่น่าจะละเมิด ฮิวแมน ไรท์สของคนอื่น

อาจจะไม่สามารถหาบาวแดรีที่ชัดเจนสำหรับทุกสังคมได้ แต่หลักการว่าไพรเวซีเป็นข้อหนึ่งของฮิวแมนไรท์สนี่น่าจะถือว่าเป็นคอนเซนสัสของโลกได้

ออกเสียงในภาษาไทย ไพร- เว -ซี / ไพร -เว -ซี่

ดาต้า ไพรเวซี data privacy (Designed by D3images - Freepik.com)
ดาต้า ไพรเวซี data privacy (Designed by D3images – Freepik.com)

ข้อแตกต่างระหว่าง ไพรเวซี  กับคำว่า ความเป็นส่วนตัว ในภาษาไทยคือ ความเป็นส่วนตัวมีนัยยะ,เชิงสังคมวัฒนธรรมซึ่งไม่ใช่นัยยะตามตัวอักษร, ของ ความเป็น พรีวิลเลจ หรือเป็นสิทธิพิเศษเฉพาะบุคคล ที่ต้องประกาศหรือเรียกร้อง แต่ ไพรเวซี ที่ใช้กันในความหมายสากล มีนัยยะของความรู้สึกว่า มันคือสภาวะจำเป็นพื้นฐานที่ทุกๆคนควรจะได้รับ

มาจากคำว่า

Privacy ใน ภาษาอังกฤษ

เรฟเฟอเรนซ์

https://wikipedia.org/wiki/privacy

 

 

รูล ออฟ ลอว์ rule of law ความหมาย และ นิยาม ในภาษาไทย

หมายถึง 

1.กระบวนการทางกฎหมายที่ตัวกม.
และการบังคับใช้โดยรัฐ จำเป็น ต้อง
มีพื้นฐานอยู่บนหลักการสำคัญบางอย่าง

เช่น ทุกคนในสังคมต้องได้รับความเสมอภาคทางกม.
กม.ต้องคุ้มครองฮิวแมนไรท์สสำหรับทุกคน ไม่ใช่ปล่อยให้
ผู้มีอำนาจตรากม.ที่ละเมิดไรท์สของประชาชน ฯลฯ

และการดำเนินการกระบวนการต่างๆทางกม.
ต้องเป็นไปตามหลักปฏิบัติที่ถือว่าเป็นพื้นฐานที่จำเป็น
เช่นถือว่า ผู้ถูกกล่าวหา อินโนเซนท์ จนกว่าจะพิสูจน์ได้ว่าเขาผิด
การบังคับใช้กม.ของรัฐต้องมีความคงเส้นคงวาตามเนื้อหาของ
กม.ที่ประชาชนได้ให้ความเห็นชอบตามกระบวนการที่เป็นปชต.
ไม่มีลักษณะเลือกปฏิบัติหรือฯลฯ

image from freepik.com
image from freepik.com

2.กระบวนการจัดการกับสิ่งที่ถือว่าผิด
หรือสิ่งที่ถูกตีความว่าสร้างความเดือดร้อน
ต่อปัจเจกหรือต่อสังคม
ที่อยู่บนหลักการว่าปัจเจกบุคคลทุกคน
เป็นมนุษย์เท่าเทียมกัน
และทุกคนได้ร่วมกันทางตรงหรือทางอ้อม
ที่จะกำหนดกติกาการอยู่ร่วมกันที่ใช้กับทุกๆคน
เพื่อกำหนดว่าอะไรเป็นสิ่งที่ผิดในสังคมนั้น
และกำหนดว่าสเตท(ประเทศ,ชาติ)
จะมีกระบวนการปฏิบัติอย่างไรกับผู้ที่ละเมิดกติกา
โดยกติกาและกระบวนการบังคับใช้นี้
ต้องอยู่บนพื้นฐาน
ฮิวแมนิทีและหลักฮิวแมนไรท์ส

ตัวอย่าง ประโยค ใน ชีวิตประจำวัน 

สิ่งที่ตรงข้ามกับ รูลออฟลอว์ คือการเขียนกม.อะไรก็ได้
ที่ละเมิดหลักการเหล่านี้

หรือตีความบังคับใช้โดยขึ้นอยู่กับผู้มีอำนาจ
แล้วละเมิดหลักการเหล่านี้

โดยอ้างว่าเป็นไปตามที่กม.เขียนไว้
แต่กฏหมายเหล่านั้นละเมิดหลักการต่างๆข้างต้น

เรฟเฟอเรนซ์  มาจากคำว่า   Rule of law

 

ข้อสังเกต และข้อแตกต่าง ระหว่าง รูล ออฟ ลอว์ กับ คำว่า หลักนิติรัฐ นิติธรรม ในภาษาของชีวิตประจำวัน

rule by law
image by awesomecontent-freepik.com

ศัพท์บัญญัติ ราชบัณฑิตยสภา  ของคำว่า รูล ออฟ ลอว์ คือ หลักนิติธรรม

ซึ่งบ่อยครั้ง ถูกใช้จริงในภาษาไทย ในลักษณะเป็น บัซซเวิร์ด buzzword หรือคำพูดเท่ๆ ที่มีความหมายคลุมเครือ

และมักใช้ควบคู่กับคำว่า หลักนิติรัฐ ซึ่งเป็นคำแทน ของคำว่า เรชท์สสตัทส์พรินซิพ rechtsstaatsprinzip

คำว่า หลัก นิติธรรม และ นิติรัฐ มักถูกใช้ในคำแถลง สปีช หรืองานเขียน ในลักษณะเดียวกับคำจำพวก ศีลธรรมจรรยา คุณธรรมจริยธรรม ซึ่งเราจะสังเกตได้ว่า ทุกคำที่กล่าวมา 1)มีความหมายคลุมเครือไม่ชัดเจนและ 2)ถูกใช้แทนกันหรือเป็นส่วนเสริมในเชิงความไพเราะมากกว่าที่จะสื่อถึงคอนเซพท์ที่ชัดเจนจริงๆ

(ในทางปฏิบัติ นิติธรรม เอาไว้ขยาย นิติรัฐ ในลักษณะคล้ายๆกับ ‘พระรามห้า’ เอาไว้ขยาย ‘ดีงาม’ ใน คำจำพวก ‘ดีงามพระรามห้า’)

ด้วยความคลุมเครือที่กล่าวมา จึงเป็นเรื่องง่ายที่หลายคนจะสับสนความหมายระหว่าง รูล ออฟ ลอว์ กับ  รูล บาย ลอว์ rule by law (ราชบัณฑิตเสนอให้ใช้ คำแทนว่า ‘หลักนิติวิธี’) ซึ่งหมายถึงการออกกม.และบังคับใช้โดยไม่สนใจถึงหลักการสากลพื้นฐานสำหรับการออกและในกระบวนการทางคดีที่จำเป็นต้องใช้เป็นหลักพื้นฐานใน รูล ออฟ ลอว์.

 

 

ลิงกวิสทิค ดิสคริมิเนชัน linguistic discrimination หมายความว่าอะไร

Linguistic discrimination ลิงกวิสทิค ดิสคริมิเนชัน ลิงกวิสติค ดิสคริมิเนชัน หมายถึง

การดิสคริมิเนทที่ใช้วิธีการใช้ภาษา( เช่น สำเนียง การออกเสียง  วิธีการเลือกใช้คำ  ความสามารถในการใช้ภาษาในการพูดการเขียนได้อย่างคล่องแคล่วหรือไม่ ฯลฯ) เป็นปัจจัย

มาจาก  Languagism or Linguistic discrimination

คำที่คล้ายกัน  แลงเกวจิสม์ languagism

racism in language discrimination
stop discrimination

ปรากฎการณ์ ลิงกวิสติค ดิสคริมิเนชัน นี่มีเยอะมากในสังคมเรา แต่พอเราไม่มีคำนี้เราเลยไม่มองมันเป็นปัญหา ซึ่งนอกจากจะสร้างปัญหาปกติแล้วมันยังเป็นอุปสรรคในการเรีบนรู้ภาษาและทำความเข้าใจความคิดในคัลเชอร์อื่นๆด้วย

การแขวะคนที่ใช้คำทับศัพท์เยอะๆนี่ก็ใช่

การที่เราบังคับให้คนทุกภาคต้องออกเสียงเหมือนคนกรุงเทพ นี่ก็ใช่ แล้วการที่เราบอกว่าคุณต้องพูดแบบนี้ถึงจะได้ไลเซนส์ผู้ประกาศ มันก็คือการดิสคริมิเนท นาจา

โคโลเนียล มายด์เซท colonial mindset หมายถึงอะไร? มีจริงในสังคมไทยหรือ?

โคโลเนียล มายด์เซ็ท colonial mindset หรือ โคโลเนียล เมนทัลลิที colonial mentality  หมายถึง

วิธีคิดของคนในสังคมที่เกิดมาจากจากอิทธิพลของการเป็นโคโลนี ทั้งการเป็นโคโลนีทางตรง และทางอ้อม(เช่นประเทศไทย)  และมีผลหลังจากการเลิกเป็นโคโลนี่ไปแล้ว

อาจเกิดจากประเทศเอ็มไพร์จงใจสร้างผ่านการศึกษาและการโพรพากันดาโดยตรงหรือเกิดจากการที่อีลีทในสังคมสร้างขึ้นมาด้วยอิทธิพลจากภาวะการเป็นโคโลนีทั้งโดยตรงและทางอ้อม

ตัวอย่างประโยค 

เราจะไม่เห็นโคโลเนียล มายด์เซ็ทในลักษณะตรงไปตรงมาหรอก

แต่เราจะเห็นมันในทัศนคติว่า สีผิวของคนท้องถิ่น ไม่สวย  สำเนียงภาษาอังกฤษของเรามันน่าอาย

สำเนียงฝรั่งมันดีกว่า หรือเราออกเสียงไม่เหมือนฝรั่งมันเลยน่าอาย

ถ้าคนไทยคนหนึ่งทำอะไรที่ไม่ถูกใจเราแปลว่าเราขายหน้าต่างชาติ และการเปรียบเทียบสิ่งที่เอาเข้าจริงไม่สามารถเปรียบเทียบเชิงคุณภาพได้ในทำนองว่าคนไทยนี่แย่จัง

หรือการที่เราล้อเลียนคนเอเชียเทียบกับฝรั่ง การที่เราเลียนแบบมุขเหยียดผิวของฝรั่งมาเล่นในเมืองไทย

การที่เราคิดทำนองว่าจะต้องแข่งขันกับประเทศเพื่อนบ้ายในทุกเรื่องอันเป็นอิทธิพลจากภาวะ ดีไวด์แอนด์ รูลในยุคโคโลนี มันเป็นตัวอย่างโคโลเนียลมายด์เซ็ตทั้งนั้น

มาจาก colonial mindset , colonial mentality

คอนเซอร์เวทีฟส์ conservatives หมายความว่าอะไร

conservatives คอนเซอร์เวทีฟ หมายถึง กลุ่มคนที่เชื่อในระเบียบสังคมแบบปัจจุบัน ไม่อยากจะเปลี่ยน หรือเชื่อในจินตนาการเกี่ยวกับสังคมในอดีตว่าเป็นสิ่งดีที่ควรจะใช้เป็นต้นแบบของการเปลี่ยนแปลง

(ยุโรป ) พวกที่มีจุดยืนเกี่ยวกับสังคมแบบ คลาสสิคัล ลิเบอรัลลิสม์
(อเมริกัน)พวกที่มีจุดยืนเกี่ยวกับสังคมแบบ คลาสสิคัล ลิเบอรัลลิสม์  และ  มีแนวโน้มจะมีจุดยืนแบบคริสเตียนในเรื่องสังคม  (ซึ่งในบางเรื่องมันก็ขัดแย้งกัน)

มาจาก conservatives

 

 

ไพรเวท, ไพรเวท สเปซ

บาวแดรี,หรือขอบเขตที่ถูกนิยามว่าเป็นพื้นที่,สำหรับไพรเวซี(ภาวะที่ปลอดการสอดส่องอยากรู้หรือควบคุมจากคนอื่น)

private, private space

ไพร เหวด

เฮท สปีช hate speech หมายความว่าอะไร

เฮท สปีช หมายถึง การสื่อสารรูปแบบใดก็ตาม ด้วยท่าทีแบบใดก็ตาม  สุภาพ หยาบคาย เป็นทางการ หรือไม่เป็นทางการ

ที่ เนื้อหา ของมันเป็นการยั่วยุ กระตุ้น  เล่นตลก  ฯลฯ เพื่อที่จะ..

1)วาดภาพของบุคคลหรือกลุ่มบุคคลที่ถูกกล่าวถึง ในลักษณะที่เป็นการ ดีฮิวแมไนซ์    คือ สื่อว่าไอเดนติตี้ที่เขาเป็นส่วนหนึ่งนั้นเป็นสิ่งเลวร้าย เสมือนว่าเขาไม่ใช่เพื่อนมนุษย์และสามารถกำจัดทิ้งได้โดยไม่ต้องคำนึงถึงฮิวแมนนิที และสื่อว่าสังคมสามารถจะปฏิบัติ ต่อคนๆนั้นหรือคนกลุ่มนั้น อย่างต่ำกว่ามาตรฐาน เลวร้ายกว่ามาตรฐานที่โลก/สังคมนั้นคาดหวังว่าเพื่อนมนุษย์ที่มีความเป็นมนุษย์เหมือนกันควรจะได้รับ

และอาจมี หรือ ไม่มี..

hate speech definition
เฮท สปีช จริงๆแล้วมีความหมาย ต่างไปจากคำว่า คำพูดแสดงความเกลียดชังตามความเข้าใจของคนทั่วไปอย่างไร

2) การกระตุ้นให้มีการ ละเมิด ฮิวแมน ไรท์ส ของเพื่อนมนุษย์ อย่างชัดเจน  ไม่ว่าจะเป็นการทำร้ายร่างกาย ลิดรอนปัจจัยหรือเงื่อนไขพื้นฐาน ที่เขาพึงมีพึงได้ในฐานะมนุษย์  หรือ ส่งเสริมให้ดิสคริมิเนท คือ ปฏิบัติต่อคนกลุ่มนั้นอย่างเลวร้ายกว่ามาตรฐานตามปกติ ฯลฯ

หนึ่งในสองข้อนี้ หรือทั้งสองข้อนี้ จัดเป็น เฮทสปีช

นิยามแบบสั้น

การสื่อสารทุกรูปแบบและทุกท่าที ที่มีเนื้อหาในการดีฮิวแมไนเซชั่น และ/หรือกระตุ้นให้เกิดการละเมิด ฮิวแมน ไรท์ส หรือ กระตุ้นให้เกิดการ ดิสคริมิเนท กับบุคคลหรือกลุ่มคน

hate speech : definition
hate speech definition ความหมายของคำว่า เฮต สปีช

 

ตัวอย่างประโยค

เฮท สปีช ไม่ได้หมายถึง”คำพูดแสดงความเกลียดชัง” ตามตัวอักษร

คำด่าหยาบๆคายๆผรุสวาท ไม่ใช่ เฮทสปีช

ถ้าคุณเข้าใจนิยามนี้ คุณจะพบว่า เฮท สปีช มีอยู่ในสื่อเยอะมาก และมีมานานแล้ว ไม่ได้เพิ่งมี และหลายสิ่งที่เราเข้าใจว่ามันคือเฮทสปีช มันกลับเป็นแค่ โพรเฟน หรือด่าหยาบคาย ไม่ได้เข้าข่ายเฮท สปีช

เรื่อง เฮท สปีช กับ PC หรือ โพลิทิคัล คอเรคท์เนส มันเป็นคนละเรื่อง ถึงแม้ว่าเวลาพูดเรื่องเหล่านี้ มันอาจจะมีประเด็นทับซ้อนกันบ้างก็ตาม

 

No hate speech and no violencence sign
No hate speech sign : captioned from freespeechdebate.com

การออกเสียงในภาษาไทย

เฮ้ด-สปีด

เรฟเฟอเรนซ์ สำหรับอ้างอิง

hate speech wikipedia

 

 

แรซิสม์ แรซิสท์

ทัศนะที่เป็นการดิสคริมิเนท, คือตั้งแง่ รังเกียจ เลือกปฏิบัติในลักษณะที่ไม่เท่าเทียมกัน(แย่กว่า),ที่กระทำต่อกลุ่มคนที่มีความต่างในแง่ชาติพันธ์  หรือการดิสคริมิเนทจากความแตกต่างที่มาจากปัจจัยซึ่งมองเห็นได้ชัดเช่น สีผิว รูปร่างหน้าตา จากชาติกำเนิด จากโซเชียลคัลเชอร์  จากความเป็นคนจากท้องถิ่นใดที่คนในสังคมนั้นมีอคติด้วย หรือจากศาสนา

ออกเสียงในภาษาไทย :  เรซ- ซิส (ซึ่ม) ,แรซ-ซิส  (ซึ่ม) เป็นเสียงก้ำกึ่งระหว่าง เอ กับแอ

เรฟเฟอเรนซ์ racism racist

ซินนิค ซินนิคัล

  • คนที่มองโลก มองคนอื่น,หรืออาจมองตัวเองด้วย, ด้วยทัศนะดูถูกดูแคลน ไม่เชื่อไม่ศรัทธาในฮิวแมนิที  ไม่เชื่อในศักยภาพของมนุษย์ และมองว่าคนส่วนใหญ่แย่ โง่ เห็นแก่ตัว และเลว
  • ความคิด ทัศนะที่มองโลกแบบนั้น

ออกเสียง

ซิน หนิค , ซิน นิ คัล หรือ ซิน นิ กัล

มาจากคำว่า 

cynic , cynical

 

อินสติทิวท์ อินสติทิวชัน

กระบวนการที่สังคมค่อยๆสร้างข้อกำหนดในรูปแบบต่างๆมาที่กำหนดรูปแบบการออแกร์ไนซ์ของโซเชียลยูนิท ๆหนึ่ง

ข้อกำหนดนั้นอาจมาในรูปของสิ่งที่ไม่ระบุเป็นเป็นตัวอักษรอย่างแน่ชัด เช่น ธรรมเนียม จารีต หรือมีตัวอักษรเป็นเรฟเฟอเรนซ์ร่วมกันเช่น  ลอว์ ที่ออกโดยสเตท

โดยที่ข้อกำหนดเหล่านั้นจะมีรากฐานมาจาก คอนเซพท์ที่นานาชาติหรือสังคมนั้นมีร่วมกัน เช่น นอร์ม, แวลู่ ,โนวเลดจ์, ไอดีโอโลจี   ที่เป็นยูนิเวอร์ซัลหรือของสังคมนั้น

เวลาเราใช้คำว่า อินสติทิวท์ เราไม่ได้พูดถึงตัวของสิ่งที่เราพูด แต่เราเน้นไปที่  กติกาหรือแวลู่ที่สังคมมีต่อ โซเชียล ออร์แกไนเซชันนั้นๆ

 

ออกเสียงตามความนิยมในภาษาไทย : อิน สติ ติ๊วท์ ,