Category Archives: เป็นศัพท์ในแวดวงสังคมศาสตร์

feminism เฟมินิสม์ feminist เฟมินิสท์ เฟมินิสต์

ความหมายในปัจจุบัน 

แนวคิดทางสังคมและความเคลื่อนไหวทางสังคมที่สนับสนุนความเสมอภาคของทุกๆเพศ.

แกนหลักของเฟมินิสม์ คือการต่อต้าน แพทริอาร์ชี. Patriarchy คือ แวลลู่ทางสังคมแบบเดิมๆ ที่จัดวางให้,คุณสมบัติที่มีแนวโน้มเชื่อมโยงกับความเป็นชาย, หรืออุดมคติของความเป็นผู้ชาย,ในสังคมเราอาจจะใช้คำว่า แมน, มีสถานะเหนือกว่าคุณสมบัติที่เชื่อมโยงกับความเป็นหญิง

รวมถึงต่อต้านภาพสเตอริโอไทพ์ของเพศชายและหญิงในอุดมคติ. ที่บีบให้ผู้ชายและผู้หญิงต้องทำตามความคาดหวังนี้และเปิดโอกาสให้บางคน,ซึ่งมีทุกเพศ,นำเอาภาพความคาดหวังนี้มาใช้เอาเปรียบและอะบิวซ์คนอื่น.

 

ความหมายในอดีต 

(เฟิร์สท์ เวฟ ) เฟมินิสม์ – หมายถึง การต่อสู้เพื่อ วีแมน ไรท์ส ที่ผู้หญิงส่วนใหญ่ยังไม่มีในยุคนั้น อย่างตรงไปตรงมาไม่ได้ครอบคลุมถึงปัญหาของแพทริอาร์ชีหรือปัญหาความเสมอภาคทางเพศของผู้ชายหรือเพศอื่นๆ

1st wave feminism เกิดขึ้นในสมัยที่ สถานะทางสังคมของผู้หญิงยังแย่กว่าทุกวันนี้มาก คือยังไม่มี  ไรท์ ทูโวท ยังไม่มีโอกาสในการทำงาน ยังไม่มีเสียงในพื้นที่สาธารณะ อยู่ภายใต้อำนาจของสามี ฯลฯ

2nd wave เฟมินิสม์  เกิดหลังจากที่ปัญหาที่มองเห็นได้ง่ายได้รับการแก้ไขไปใน เฟิร์สท์ เวฟ  เป็นเรื่องของสิ่งที่ชัดเจนน้อยกว่า  โอกาสในความก้าวหน้าทางการงาน ความรุนแรงในครอบครัว เซ็กชวลฮาราสเมนท์  อำนาจที่จะตัดสินใจมีหรือไม่มีลูก ฯลฯ

ภาพความทรงจำผิดๆเกี่ยวกับ 2nd เวฟ เฟมินิสท์ 

ธีมของการแคมเปญ ในยุค เซคันด์เวฟ   มักนัยยะอย่างหนึ่ง ที่คนมักจะเกิดอิมเพรสชันกัน ผู้หญิงถูกผู้ชายเอาเปรียบ (ซึ่งจริงบางส่วน  เพราะปัญหาแพทริอาร์ชี ซับซ้อนกว่านั้น และผู้ชายสามารถเป็นเหยื่อของแพทริอาร์ชีได้เหมือนกัน)

เวลาคนยุคปัจจุบันบอกว่าสนับสนุนเฟมินิสท์ ส่วนใหญ่ ไม่ได้หมายถึงในความหมายของเฟิร์สท์เวฟและเซคันด์เวฟ ซึ่งค่อนข้างแคบ

แต่เวลาคนต่อต้านเฟมินิสท์ มักจะคิดถึงความหมายแบบนี้  ซึ่งผิดที่ผิดทางมาก  เพราะแทบไม่มีใครที่สนับสนุนเฟมินิสท์จะหมายถึงสนับสนุนไอเดียแบบนี้แล้ว

กดแชร์, แชร์ให้เพื่อน, แชร์ไว้อ้างอิง

democracy เดโมเครซี เดมอเครซี เดมอคเครซี ประชาธิปไตย

ความหมาย

แบบสั้นที่สุด 

โพลิติคัลซิสเต็ม ที่ ออโตโนมี อยู่กับ ประชาชน

นิยามที่ 1

ระบบการเมืองที่…

อำนาจในการกำหนดทิศทางการตัดสินใจเกี่ยวกับการจัดการสิ่งต่างๆในสังคม

อำนาจในการนิยามคุณค่าที่สังคมจะยึดถือร่วมกัน

และอำนาจในการกำหนดมาตรฐานกลางสำหรับสังคมในช่วงเวลาใดเวลาหนึ่ง

ขึ้นอยู่กับการตัดสินใจของสมาชิกทุกคนในสังคม

และมีกระบวนการที่จะทำให้ทุกคนในสังคมสามารถใช้อำนาจนั้นได้โดยทางตรงหรือทางอ้อม

นิยามที่ 2 

ระบบการเมืองที่ให้อำนาจในการตัดสินใจประเด็นที่อยู่ในในพับลิคสเปซ หรือออโตโนมี นั้นอยู่กับทุกคน และให้แต่ละคนมีออโตโนมีที่จะกำหนด/ตัดสินใจเลือกสิ่งที่อยู่ในพื้นที่เพอซันนัลสเปซของตัวเอง

 

 

 

กดแชร์, แชร์ให้เพื่อน, แชร์ไว้อ้างอิง

Libertarian ลิเบอร์ทาเรียน

กลุ่มที่มีจุดยืน แนวโน้มทางการเมือง ที่จะให้ความสำคัญกับ ฟรีดอม และลิเบอร์ที มากที่สุดเวลาที่มีประเด็นขัดแย้งที่ต้องเลือกระหว่าง จัสติซ /ไรท์ส/อีควิที-อีควอลิที กับลิเบอร์ที. หรือข้อเท็จจริงเชิงประจักษ์ว่าการปล่อยฟรีในเรื่องใดเรื่องหนึ่งอาจสร้างปัญหากับอุดมคติเรื่องฟรีดอมโดยไม่มีเงื่อนไขในประเด็นนั้น  ลิเบอร์ทาเรียนก็มักเลือกอย่างหลัง

การออกเสียงในภาษาไทย

ลิ-เบอ-ทา-เรี่ยน

 

 

 

 

กดแชร์, แชร์ให้เพื่อน, แชร์ไว้อ้างอิง

Freedom ฟรีดอม

ออกเสียง-ฟรีด้อม

ในเชิงปรัชญา: ฟรีดอม คือภาวะที่ปราศจากพันธะ ปราศจากข้อผูกมัด ปราศจากข้อกำหนดที่มีอำนาจในการควบคุม

ในเชิงโพลิทิก: ฟรีดอมหมายถึงภาวะทางสังคมที่ควรจะเป็นตามธรรมชาติ ที่มนุษย์ทุกคนจะไม่ถูกบังคับด้วยอำนาจจากภายนอก ทำให้มนุษย์ทุกคนในสังคม สามารถใช้ฟรีวิลในการเลือกและการตัดสินใจได้ด้วยตัวเอง

ฟรีดอมในทางปรัชญา:

มักหมายถึง แอบโซลูท-ฟรีดอม หริอบางกรณีหมายถึง อินเนอร์-ฟรีดอม ซึ่งทั้งสองอย่างนี้มีลักษณะไอดีลลิสติคมากกว่าฟรีดอมในความหมายเชิงสังคมและโพลิติกส์

ฟรีดอมในเชิงโพลิทิก: (เชิงสังคมและการบริหารจัดการอำนาจ ความชอบธรรม และ ทรัพยากรสำหรับสังคม)

ฟรีดอมหมายถึงภาวะทางสังคมที่ควรจะเป็นตามธรรมชาติ ที่มนุษย์ทุกคนจะไม่ถูกบังคับด้วยอำนาจจากภายนอก  ทำให้มนุษย์ทุกคนในสังคม  สามารถใช้ฟรีวิลในการเลือกและการตัดสินใจได้ด้วยตัวเอง

เมื่อมีความเชื่อว่าทุกคนได้รับฟรีดอมเหมือนกันในฐานะภาวะตามธรรมชาติ  จึงนำมาสู่ความคิดว่าทุกๆคนควรจะได้รับ,หรือมีอำนาจ, หรืออิสระที่ได้มาโดยธรรมชาติที่จะเลือกทำหรือไม่ทำ ,เอาหรือไม่เอา, เลือกที่จะเลือกหรือเลือกที่จะไม่เลือกในประเด็นใดใด  ทุกคนมีอำนาจสูงสุดที่จะตัดสินใจในเรื่องต่างๆโดยไม่มีอำนาจอื่นๆมาแทรกแซงได้

ฟรีดอมทางการเมืองเป็นมีนิยามที่เป็นไดนามิค, ซึ่งเปลี่ยนไปในรายละเอียดเมื่อเวลาผ่านๆไป, แต่หลักใหญ่ใจความก็ยังเหมือนเดิมมาตั้งแต่ศตวรรษที่18

เวลาเราพูดถึงฟรีด้อมที่สังคมนิยามร่วมกัน ตกลงร่วมกันว่าจะต้องคุ้มครองทุกคนให้มีฟรีดอมในเรื่องเหล่านี้ เรามักใช้คำว่าลิเบอร์ตี  หรือ ซีวิล-ลิเบอร์ตี. ซึ่งหมายถึง ฟรีดอมที่สังคมนิยามผ่านกระบวนการที่เป็นเดโมเครติคแล้วรับรองด้วยด้วยสถาบันทางสังคมเช่นเขียนไว้เป็นลอว์หรือคอนสติติวชัน

นิยามว่าอะไรบ้างคือฟรีดอมในโดเมนนั้นๆสามาถเพิ่มขึ้นเมื่อสังคมเปลี่ยนแปลงไป ในขณะเดียวกันถ้าพฤติกรรมอะไร ที่เคยได้รับการนิยามว่าเป็นฟรีดอมที่ต้องได้รับการคุ้มครอง แต่มาวันหนึ่ง, ถูกตั้งคำถามว่ามีลักษณะละเมิดหรือสร้างความเสียหายแก่ไรท์หรือฟรีด้อมในประเด็นอื่นของใครก็ตาม. พฤติกรรมนั้นอาจจะนำมาสู่ข้อพิจารณาของสังคมและบางครั้งอาจนำไปสู่การนิยามว่าพฤติกรรมนั้นไม่ได้รับการคุ้มครองในฐานะที่เป็นซีวิลลิเบอร์ตี้อีกต่อไป.  แต่การจำกัดนั้นจะทำต่อเมื่อพิสูจน์ได้ว่าพฤติกรรมนั้นละเมิดต่อ ไรท์และลิเบอรตีในเรื่องอื่นแล้วเท่านั้น

เนื่องจากไอเดียของฟรีดอมคือภาวะตามธรรมชาติ ไม่ใช่สิ่งที่สังคมสร้างขึ้นเพราะฉะนั้นนิยามของฟรีดอมจึงมีลักษณะกว้างๆว่ามีฟรีดอมในโดเมนอะไรบ้างแล้วเจาะจงไปที่สิ่งที่เป็นข้อยกเว้นไม่ได้รับรับรองว่าเป็นฟรีดอม

เพราะฉะนั้นอะไรก็ตามที่สังคมไม่ได้ร่วมกันระบุว่า  เป็นสิ่งที่ไม่ได้รับความคุ้มครอง จะเป็นสิ่งที่สามารถทำได้ทั้งสิ้น  ไม่ใช่ว่าสังคมต้องระบุว่ามีฟรีดอมแล้วเราถึงจะมี คนไทยมักเข้าใจตามแบบหลัง. ซึ่งนั่นคือเราเข้าใจไอเดียนี้ผิด.

ฟรีดอมแตกต่างกับไอเดียเรื่อง อิสรภาพในภาษาไทย, ที่คนไทยทั่วไปตีความ, อิสรภาพเป็นไอเดียที่มีลักษะของไพรเวท คือพูดถึงอิสระของปัจเจกกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งโดยเฉพาะ.  แต่ฟรีดอมมีลักษณะยูนิเวอร์แซลคือเป็นภาวะที่ทุกคนในโลกถือครองร่วมกันโดยธรรมชาติ.  เสรีภาพ ในความเข้าใจของคนไทยก็มีลักษณะของไพรเวทแอพโพรชเหมือนอิสระ. และถูกเข้าใจว่าเป็นสิ่งที่ต้องแอคไควร์หรือต้องได้รับมาจากภายนอกไม่ได้เป็นสิ่งที่มีอยู่ตามธรรมชาติ.   และแน่นอน เสรีภาพ ในความเข้าใจของคนไทยไม่ใช่เรื่องเดียวกับฟรีดอมที่เป็นนิยามสากล

 

กดแชร์, แชร์ให้เพื่อน, แชร์ไว้อ้างอิง

kleptomania เคลพโทมาเนีย เคลปโตมาเนีย

เคลพโทมาเนีย หมายความว่า..

ภาวะการขาดความยับยั้งชั่งใจจากแรงกระตุ้นให้หยิบฉวยสิ่งของต่างๆ

ที่มักเกิดขึ้นซ้ำๆ ทันทีทันใด ไม่ได้วางแผนไว้ล่วงหน้า

โดยการหยิบฉวย ขโมยนั้น มักไม่ได้เกิดประโยชน์อะไร

เช่นเป็นของที่มีมูลค่าน้อยเมื่อเทียบกับความเสี่ยงที่จะได้รับจากการถูกจับได้

kleptomania เคลปโตมาเนีย

เคลพโทมาเนีย เป็น ไซโคโลจิคัล พรอเบลม ชนิดหนึ่ง

จัดอยู่ในกลุ่ม อิมพัลส์ คอนโทรล ดิสออร์เดอร์ 

klepromania เคลพโทมาเนีย
เคลพโตมาเนีย
ตัวอย่างประโยค

เห็นคนที่รู้จักมีพฤติกรรมชอบหยิบของเล็กๆน้อยๆ ควรเข้าใจว่า เขามีอาการของเคลพโทมาเนีย แล้วพาไปแก้ไขจากผู้เชียวชาญ อย่าไปตีตราบาปเขาว่าเป็น คน ขี้ขโมย สันดานโจร ฯลฯ  นั่นยิ่งมีโอกาสผลักเขาให้ไปก่ออาชญากรรมที่มันซีเรียสมากขึ้นเปล่าๆ

การออกเสียงในภาษาไทย

เคลบ โต มา เนีย

ทางเลือกในการสะกด

เคลพโทแมเนีย

เคลพโทมาเนีย

เคลปโตมาเนีย

เรฟเฟอเรนซ์

https://en.wikipedia.org/wiki/Kleptomania

 

 

 

กดแชร์, แชร์ให้เพื่อน, แชร์ไว้อ้างอิง

reconciliation รีคอนซิลิเอชัน คืออะไร ต่างกับ ปรองดอง อย่างไร

นิยาม ของ รีคอนซิลิเอชัน reconciliation 

1)โดยทั่วๆไปแล้ว คำนี้จะหมายถึง กระบวนการ Truth and Reconciliation ของสังคม

คือการที่รัฐอาจร่วมมือกับภาคสังคม ตั้งคณะทำงานขึ้นเพื่อ แสวงหาข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นในช่วงของภาวะความขัดแย้งระดับรุนแรงในอดีตของสังคม

-โดยมีการการรับฟังและปฏิสัมพันธ์กับผู้ที่ถูกกระทำหลายๆคนหลายๆภาคส่วนในเหตุการณ์นั้น

-มีการความจริงมาสื่อสารให้สังคม แก้ไขความเข้าใจของสังคมต่อเหตุการณ์เสียใหม่ตามข้อเท็จจริง  และเปิดให้มีการทำความเข้าใจทั้งผู้ที่ถูกกระทำและผู้กระทำทั้งสองฝ่ายหรือมากกว่า

-มีแสดงการยอมรับผิดอย่างเป็นทางการจากฝ่ายผู้มีอำนาจที่เป็นผู้กระทำ เพื่อสังคมจะได้เข้าใจและเรียนรู้ที่จะไม่สร้างสถานการณ์เดิมขึ้นอีก

-หาแนวทางช่วยเหลือชดเชย แก่เหยื่อที่ถูกกระทำ

-แสวงหาข้อเสนอสำหรับ ทรานสิชันแนล จัสติคซ์ Transitional justice ความยุติธรรม ระยะเปลี่ยนผ่าน

-ทำความเข้าใจปัจจัยที่เป็นตัวทำให้ความขัดแย้งทางความคิดในระดับปกติ(ซึ่งเป็นเรื่องธรรมชาติและจำเป็นต่อความก้าวหน้า)ขยายตัวเป็นความขัดแย้งระดับที่รุนแรงและสร้างความเสียหาย และเสนอแนวทางป้องกัน

-บอกเล่าเรื่องราวของผู้ถูกกระทำ เพื่อพรีเซนท์เขาในฐานะของเพื่อนมนุษย์  สร้าง เอมพาธี และทำลายกำแพงของความเกลียดชังที่เคยมี

หาแนวทางที่อาจเป็นข้อตกลงร่วมกันสำหรับทุกเพลเยอร์หลัก หรือแนวทางที่คาดว่าน่าจะไม่สร้างให้ปัญหาความขัดแย้งรุนแรงกลับมาเกิดอีก

ฯลฯ

ทั้งหมดนี้คือ รีคอนซิลิเอชัน  ในความหมายด้านสังคมและ โพลิติกส์

รีคอนซิลิเอชัน ปรองดอง reconciliation
wikipedia – reconciliation

2) คำนี้โดยความหมายดั้งเดิม หรือความหมายตามตัวอักษร หมายถึง

การกลับมาคืนดี ของฝ่ายที่ขัดแย้งกัน โดยยอมรับ คอมมอนกราวนด์ ข้อตกลงพื้นฐาน บางอย่างรวมกัน

แต่ในปัจจุบัน รีคอนซิลิเอชัน  ส่วนใหญ่ที่เห็นในสื่อภาษาอังกฤษและภาษาไทย คือ ความหมายแรก แต่หลายครั้งเมื่อเราใช้คำว่า ปรองดอง แทน แบบที่เราเห็น ได้บ่อยๆในสื่อไทย  ก็มีแนวโน้มที่จะถูกตีความเป็นความหมายนี้ เพราะไปตีความตามตัวอักษรในความเดิม

 

ตัวอย่างประโยค

รีคอนซิลิเอชัน ในปัจจุบันเราหมายถึง truth seeking and reconciliation program ของประเทศ โดยเคสที่นิยมยกมาเป็นตัวอย่างคือ กรณีของแอฟริกาใต้ ติมอร์ตะวันออก และ ชิลี หรืออาจหมายถึง เวอร์แกนเจนฮีทสบีวอลทิกัง  หรือ  การสร้างพับลิค ดีเบท เกี่ยวกับอดีตในยุคนาซีของเยอรมันที่ทำหลังสงครามโลกครั้งที่สอง

ปรองดอง vs reconciliation

reconciliation vs ปรองดอง

ปรองดองเป็นคำโบราณที่แทบจะไม่ใช้แล้วในปัจจุบันและแทบจะหาความหมายร่วมสมัยไม่ได้ก่อนหน้าที่มันจะถูกเอามาใช้แทน รีคอนซิลิเอชัน

ปรองดองมีนัยยะถึงการอยู่ด้วยกันอย่างรักใคร่กลมเกลียวในกลุ่มคนที่มีจำนวนไม่มาก  ซึ่งเป็นศัพท์ที่สะท้อนสภาพสังคมแบบโบราณที่ไม่มีความหลากหลายมากนัก เป็นสังคมที่มีแวลลู่ และ ไอดีโอโลจี ที่ไม่หลากหลาย และความขัดแย้งมีน้อยหรือถูกกดไว้ให้อยู่ใต้พรม

ที่เป็นอย่างนี้เพราะมันเป็นศัพท์เก่าที่เกิดในยุคก่อนความเป็นโมเดิร์น

สังเกตได้ว่า เราจะไม่ใช้คำว่ารักใคร่ปรองดองกับคนจำนวนมากมาก่อนหน้านี้ เราใช้คำว่า ครอบครัวหรือพี่น้องที่มีความปรองดอง เรา ไม่ใช้เทิร์มปรองดองกับความสัมพันธ์ในพับลิคสเปซ แต่ใช้กับความสัมพันธ์ที่เป็นโดเมสติค หรือคอร์ปอรัล เท่านั้น

และโดยทั่วไปมันมีความหมายว่า การแสดงออกว่า ดูเหมือนรักกันไม่ทะเลาะกัน และดูจะไม่สะท้อนสิ่งที่ รีคอนซิลิเอชัน ต้องการจะสื่อเท่าใดนัก

 

การออกเสียงในภาษาไทย

เรค คอน ซิ ลิ เอ ชั่น

เรค คอน ซิล เล ชั่น

ตัวเลือกอื่นในการสะกดทับศัพท์

เรคคอนซิลิเอชัน

รีคอนซิเลชัน

เรคคอนซิเลชัน

คำที่มีความหมายคล้ายกัน

เวอร์แกนเจนฮีทส์บีวอลทิกัง vergangenheitsbewältigung

https://en.wikipedia.org/wiki/Vergangenheitsbewältigung

 

ท่านสามารถเพิ่มเติมนิยามและความหมายเพื่อช่วยให้ ไทยชันนารีเป็น พจนานุกรมที่สมบูรณ์แบบ มากขึ้น

นิยามที่มีคุณภาพจะได้รับการเพิ่มลงในหน้านี้พร้อมเครดิตให้ท่าน

 

 

 

กดแชร์, แชร์ให้เพื่อน, แชร์ไว้อ้างอิง

transitional justice ทรานสิชันแนล จัสติซ หมายถึงอะไร

เรฟเฟอเรนซ์

ทรานสิชันแนล จัสติซ Transitional justice

ตัวเลือกในการเขียนเป็นไทย

ทรานซิชันนัล จัสติซ

ออกเสียงในภาษาไทย

ทราน สิ ชัน แน่ล จั้ส ติก

ศัพท์บัญญัติไทย

ความยุติธรรมระยะเปลี่ยนผ่าน

ความยุติธรรมในช่วงเปลี่ยนผ่าน

transitional justice ความยุติธรรมระยะเปลี่ยนผ่าน นิยาม
transitional justice -wikipedia

 

กดแชร์, แชร์ให้เพื่อน, แชร์ไว้อ้างอิง

ไพรเวซี privacy หมายความว่า

ไพรเวซี privacy  ภาพจาก freepik.com
ไพรเวซี privacy (freepik.com)

ไพรเวซี privacy นิยาม คำอธิบาย

สภาวะที่คนๆหนึ่งหรือคนกลุ่มหนึ่งสามารถปฏิเสธการเข้ามารับรู้สอดส่องอยากรู้ของคนอื่นในเรื่องที่อยู่ใน ไพรเวท สเปซ โดยที่อนุมานว่าเรื่องเหล่านั้นน่าจะไม่มีผลกระทบโดยตรงกับคนอื่นในสังคมหรือไม่น่าจะละเมิด ฮิวแมน ไรท์สของคนอื่น

อาจจะไม่สามารถหาบาวแดรีที่ชัดเจนสำหรับทุกสังคมได้ แต่หลักการว่าไพรเวซีเป็นข้อหนึ่งของฮิวแมนไรท์สนี่น่าจะถือว่าเป็นคอนเซนสัสของโลกได้

ออกเสียงในภาษาไทย ไพร- เว -ซี / ไพร -เว -ซี่

ดาต้า ไพรเวซี data privacy (Designed by D3images - Freepik.com)
ดาต้า ไพรเวซี data privacy (Designed by D3images – Freepik.com)

ข้อแตกต่างระหว่าง ไพรเวซี  กับคำว่า ความเป็นส่วนตัว ในภาษาไทยคือ ความเป็นส่วนตัวมีนัยยะ,เชิงสังคมวัฒนธรรมซึ่งไม่ใช่นัยยะตามตัวอักษร, ของ ความเป็น พรีวิลเลจ หรือเป็นสิทธิพิเศษเฉพาะบุคคล ที่ต้องประกาศหรือเรียกร้อง แต่ ไพรเวซี ที่ใช้กันในความหมายสากล มีนัยยะของความรู้สึกว่า มันคือสภาวะจำเป็นพื้นฐานที่ทุกๆคนควรจะได้รับ

มาจากคำว่า

Privacy ใน ภาษาอังกฤษ

เรฟเฟอเรนซ์

https://wikipedia.org/wiki/privacy

 

 

กดแชร์, แชร์ให้เพื่อน, แชร์ไว้อ้างอิง

รูล ออฟ ลอว์ rule of law ความหมาย และ นิยาม ในภาษาไทย

หมายถึง 

1.กระบวนการทางกฎหมายที่ตัวกม.
และการบังคับใช้โดยรัฐ จำเป็น ต้อง
มีพื้นฐานอยู่บนหลักการสำคัญบางอย่าง

เช่น ทุกคนในสังคมต้องได้รับความเสมอภาคทางกม.
กม.ต้องคุ้มครองฮิวแมนไรท์สสำหรับทุกคน ไม่ใช่ปล่อยให้
ผู้มีอำนาจตรากม.ที่ละเมิดไรท์สของประชาชน ฯลฯ

และการดำเนินการกระบวนการต่างๆทางกม.
ต้องเป็นไปตามหลักปฏิบัติที่ถือว่าเป็นพื้นฐานที่จำเป็น
เช่นถือว่า ผู้ถูกกล่าวหา อินโนเซนท์ จนกว่าจะพิสูจน์ได้ว่าเขาผิด
การบังคับใช้กม.ของรัฐต้องมีความคงเส้นคงวาตามเนื้อหาของ
กม.ที่ประชาชนได้ให้ความเห็นชอบตามกระบวนการที่เป็นปชต.
ไม่มีลักษณะเลือกปฏิบัติหรือฯลฯ

image from freepik.com
image from freepik.com

2.กระบวนการจัดการกับสิ่งที่ถือว่าผิด
หรือสิ่งที่ถูกตีความว่าสร้างความเดือดร้อน
ต่อปัจเจกหรือต่อสังคม
ที่อยู่บนหลักการว่าปัจเจกบุคคลทุกคน
เป็นมนุษย์เท่าเทียมกัน
และทุกคนได้ร่วมกันทางตรงหรือทางอ้อม
ที่จะกำหนดกติกาการอยู่ร่วมกันที่ใช้กับทุกๆคน
เพื่อกำหนดว่าอะไรเป็นสิ่งที่ผิดในสังคมนั้น
และกำหนดว่าสเตท(ประเทศ,ชาติ)
จะมีกระบวนการปฏิบัติอย่างไรกับผู้ที่ละเมิดกติกา
โดยกติกาและกระบวนการบังคับใช้นี้
ต้องอยู่บนพื้นฐาน
ฮิวแมนิทีและหลักฮิวแมนไรท์ส

ตัวอย่าง ประโยค ใน ชีวิตประจำวัน 

สิ่งที่ตรงข้ามกับ รูลออฟลอว์ คือการเขียนกม.อะไรก็ได้
ที่ละเมิดหลักการเหล่านี้

หรือตีความบังคับใช้โดยขึ้นอยู่กับผู้มีอำนาจ
แล้วละเมิดหลักการเหล่านี้

โดยอ้างว่าเป็นไปตามที่กม.เขียนไว้
แต่กฏหมายเหล่านั้นละเมิดหลักการต่างๆข้างต้น

เรฟเฟอเรนซ์  มาจากคำว่า   Rule of law

 

ข้อสังเกต และข้อแตกต่าง ระหว่าง รูล ออฟ ลอว์ กับ คำว่า หลักนิติรัฐ นิติธรรม ในภาษาของชีวิตประจำวัน

rule by law
image by awesomecontent-freepik.com

ศัพท์บัญญัติ ราชบัณฑิตยสภา  ของคำว่า รูล ออฟ ลอว์ คือ หลักนิติธรรม

ซึ่งบ่อยครั้ง ถูกใช้จริงในภาษาไทย ในลักษณะเป็น บัซซเวิร์ด buzzword หรือคำพูดเท่ๆ ที่มีความหมายคลุมเครือ

และมักใช้ควบคู่กับคำว่า หลักนิติรัฐ ซึ่งเป็นคำแทน ของคำว่า เรชท์สสตัทส์พรินซิพ rechtsstaatsprinzip

คำว่า หลัก นิติธรรม และ นิติรัฐ มักถูกใช้ในคำแถลง สปีช หรืองานเขียน ในลักษณะเดียวกับคำจำพวก ศีลธรรมจรรยา คุณธรรมจริยธรรม ซึ่งเราจะสังเกตได้ว่า ทุกคำที่กล่าวมา 1)มีความหมายคลุมเครือไม่ชัดเจนและ 2)ถูกใช้แทนกันหรือเป็นส่วนเสริมในเชิงความไพเราะมากกว่าที่จะสื่อถึงคอนเซพท์ที่ชัดเจนจริงๆ

(ในทางปฏิบัติ นิติธรรม เอาไว้ขยาย นิติรัฐ ในลักษณะคล้ายๆกับ ‘พระรามห้า’ เอาไว้ขยาย ‘ดีงาม’ ใน คำจำพวก ‘ดีงามพระรามห้า’)

ด้วยความคลุมเครือที่กล่าวมา จึงเป็นเรื่องง่ายที่หลายคนจะสับสนความหมายระหว่าง รูล ออฟ ลอว์ กับ  รูล บาย ลอว์ rule by law (ราชบัณฑิตเสนอให้ใช้ คำแทนว่า ‘หลักนิติวิธี’) ซึ่งหมายถึงการออกกม.และบังคับใช้โดยไม่สนใจถึงหลักการสากลพื้นฐานสำหรับการออกและในกระบวนการทางคดีที่จำเป็นต้องใช้เป็นหลักพื้นฐานใน รูล ออฟ ลอว์.

 

 

กดแชร์, แชร์ให้เพื่อน, แชร์ไว้อ้างอิง

นิยามง่ายๆ ของ อิควอลิที vs อีควิที equality vs equity

นิยามแบบง่ายๆ เปรียบเทียบความแตกต่างระหว่าง  อีควอลิที และ อีควิที

อีควอลิที equality คือ ให้โอกาสทุกคนเท่ากัน เหมือนๆกัน

อีควิที equity  คือ ทำให้แน่ใจว่าทุกคนสามารถเข้าถึงโอกาสได้เหมือนกัน

โดยเฉพาะให้คนที่โดยปกติแล้วไม่ค่อยมีโอกาส ให้เข้าถึงโอกาสได้เท่ากับคนที่มีสถานะทางสังคมดีกว่า ซึ่งคนกลุ่มหลังมักจะได้โอกาสนั้นง่ายกว่าอยู่แล้วโดยเปรียบเทียบ

equity vs equality

 

ทางเลือกในการสะกด

equality

อีควอลิตี – ราชบัณฑิตสภา

อีควอลิตี้ – ตามความนิยม-ตามสำเนียงไทย

อีควอลิที – Thaisionary NPCT

equity

อีควิที Thaisionary NPCT

อีควิตี – ราชบัณฑิต

อีควิตี้ –  ตามความนิยม

เอคควิตี้  เอคควิที่ – ตามเสียง (ไม่แนะนำให้ใช้ในการเขียน  เพราะคนอ่านจะนึกได้ยาก ว่ามาจากคำว่าอะไร)

กดแชร์, แชร์ให้เพื่อน, แชร์ไว้อ้างอิง